OBLIGACJEOSZCZĘDZANIE

Obligacje oszczędnościowe – czy warto się nimi zainteresować?

Co jest ulubionym miejscem Polaków do przechowywania oszczędności? Oczywiście depozyt. Zgodnie z danymi Narodowego Banku Polskiego na koniec lutego 2020 roku osoby prywatne zgromadziły ponad 849 miliardów złotych oszczędności (553,7 miliarda na depozytach oraz 295,4 miliarda na rachunkach, w tym oszczędnościowych). Oferty depozytów nie są zbyt atrakcyjne, nie dziwi zatem fakt rosnącej popularności obligacji oszczędnościowych.

Lokaty poniżej 1,0% – zainteresowani?

Dla zobrazowania sytuacji – w funduszach inwestycyjnych na koniec lutego łączna ilość aktywów to 268,4 miliarda złotych. Czyli ponad trzykrotnie więcej aktywów mamy zgromadzone na depozytach, aniżeli w funduszach inwestycyjnych. W przypadku funduszy inwestycyjnych znamy już dane za marzec. Inwestorzy wypłacili z nich ponad 20 miliardów, znaczna część z tej kwoty zapewne trafiła na depozyt. Ale po ostatnich obniżkach stóp procentowych, banki po kolei obniżają oprocentowanie dla nowych depozytów. Lokaty w bankach już od dawna nie są zbyt atrakcyjne, a dzisiaj wiele osób w ogóle nie widzi sensu ich posiadania.

Zgodnie z danymi NBP średnie oprocentowanie depozytów w Polsce w lutym wyniosło 1,2%. Aktualnie jest ono jednak znacząco niższe. Nie ma się co dziwić, że szukamy alternatyw. Chyba najbardziej naturalną jest oferta obligacji skarbowych kierowana do osób fizycznych, oferowanych przez Ministra Finansów, reprezentującego Skarb Państwa.

Obligacje oszczędnościowe – czym są?

Może od początku – czym w ogóle jest obligacja? Jest papierem wartościowym. Mamy w nim emitenta (w omawianym przypadku będzie to Skarb Państwa), który zadłuża się (pożycza pieniądze) u obligatariusza (w omawianym przypadku to będziesz Ty lub ja). W zamian za tą pożyczkę Skarb Państwo “obiecuje” w momencie kiedy będzie oddawał Ci dług powiększyć go o ustalone wcześniej odsetki. Obligacje Skarbu Państwa uchodzą za jedne z najbardziej bezpiecznych papierów wartościowych czy w ogóle form oszczędzania ze względu na fakt, iż Skarb Państwa odpowiada za wywiązanie się z umowy i spłatę obligacji całym swoim majątkiem.

Obligacje skarbowe (czasami nazywane rządowymi) dzielimy na:

  • Hurtowe – kierowane do tzw. dużych inwestorów (charakteryzują się dużym nominałem). Mogą nimi być osoby fizyczne, ale głównie są to inwestorzy instytucjonalni (np. banki).
  • Detaliczne – charakteryzują się małym nominałem (100 złotych za sztukę) i kierowane są do inwestora indywidualnego. Do nich właśnie zaliczają się obligacje oszczędnościowe, które są bohaterem tego wpisu.

Czy obligacje oszczędnościowe mogą być odpowiednie dla Twoich oszczędności?

Doskonale wiem ile pracy wymaga ułożenie odpowiedniego, indywidualnie dopasowanego portfela inwestycyjnego. To nie jest takie hop siup jak mogłoby się niektórym wydawać. Wiem jednak również to, że obligacje oszczędnościowe są na tyle uniwersalnym rozwiązaniem, że jest dla nich miejsce w Twoim portfelu. Absolutnie nie żartuję! Jak poświęcisz jeszcze parę minut to dowiesz się dlaczego, tymczasem spójrz na poniższy wykres.

Widzisz stale rosnącą popularność obligacji oszczędnościowych? Jeszcze w 2015 roku miesięcznie wydawaliśmy na nie po 100 czasami 200 milionów złotych. Tylko w pierwszym kwartale tego roku sprzedaż obligacji oszczędnościowych przekroczyła 7 miliardów złotych! To już nie są żarty, prawda?

Dlaczego powinieneś się zainteresować obligacjami oszczędnościowymi?

Przedstawię poniżej kilka najważniejszych cech obligacji oszczędnościowych, które powinny być dla Ciebie istotne.

  • Bezpieczeństwo – wielokrotnie podczas rozmów z innymi inwestorami poruszamy ten temat. Jest to szczególnie istotne dla najbardziej majętnych. Bankowy Fundusz Gwarancyjny (BFG) gwarantuje środki do równowartości w złotych 100 000 EURO. Często jednak wraca temat – co jest bardziej bezpieczne? Jak miałoby sobie poradzić BFG w przypadku tzw. “runu na banki”, kiedy nieoficjalnie mówi się, że ma do dyspozycji kilkanaście miliardów? Ja wiem, że jest ustawa, ale … Czy może jednak Skarb Państwa jest w takiej sytuacji dla mnie pewniejszym zabezpieczeniem? Mam taką zasadę: każdy powinien się dobrze czuć ze swoim portfelem (inwestycyjnym). Jeśli w jakikolwiek sposób obawiasz się banków i szukasz alternatywy dla najbardziej bezpiecznej części swojego portfela, musisz poważnie wziąć pod uwagę obligacje oszczędnościowe.
  • Prostota – obligacja oszczędnościowa jest bardzo prostym papierem wartościowym. Wiesz co kupujesz. Wiesz kiedy otrzymasz swoje środki i wiesz ile ich otrzymasz. Nie musisz nic sprawdzać, niczego pilnować. Osiągniętych zysków nie trzeba rozliczać w sprawozdaniu podatkowym – dzieje się to automatycznie, tak jak na lokacie bankowej.
  • Płynność – obligacje oszczędnościowe są oferowane w kilku wariantach (o tym za chwilę). Różnią się one m.in. czasem trwania. Niezależnie od tego jaki okres wybierzesz pamiętaj, że masz możliwość dostępu do środków w dowolnym momencie. Nie blokujesz swoich oszczędności na ściśle określony termin tracąc do nich dostęp! Możesz dokonać tzw. “przedterminowego wykupu”. Zostanie w takim przypadku pobrana od Ciebie opłata – ale jest ona dość symboliczna i nigdy nie uszczupli wpłaconego przez Ciebie kapitału początkowego.
  • Walka z inflacją – bardzo nośny temat. Nagłówki artykułów “depozyty przegrywają z inflacją” to codzienność. Plusem wybranych obligacji oszczędnościowych jest fakt, że ich warunki są zależne od poziomu inflacji (przynajmniej tej oficjalnej…).

Jakie obligacje oszczędnościowe wybrać?

Oferta jest szeroka i każdy powinien bez większych problemów znaleźć coś odpowiedniego dla siebie. Mamy osiem wariantów do wyboru. W wielu portfelach wykorzystywanych jest więcej niż jeden wariant – np. krótkoterminowe dla środków, które mogą być wkrótce potrzebne, długoterminowe zaś z myślą o odległych czasowo planach.

Ogólny podział obligacji oszczędnościowych jest następujący:

  • stałoprocentowe – na okres 3 miesięcy lub 2 lat
  • zmiennoprocentowe – na okres 3 lat
  • indeksowane inflacją – na okres 4 lub 10 lat
  • rodzinne indeksowane inflacją (wyłącznie dla beneficjentów programu 500+) – na okres 6 lub 12 lat
  • premiowe – 10 miesięczne o stałym oprocentowaniu, z możliwością wygrania premii (aktualnie niedostępne, ale chodzą słuchy, że mają powrócić).

W pierwszym kwartale 2020 roku zdecydowanie największym zainteresowaniem cieszyły się 4 letnie obligacje indeksowane inflacją (stanowiły 47,55% wartości sprzedaży) oraz stałoprocentowe 3 miesięczne (25,46% sprzedaży).

Obligacje 3 miesięczne – OTS

Zaczynamy od najkrótszego okresu. OTSOszczędnościowe Trzymiesięczne Stałoprocentowe. Jak nazwa wskazuje oprocentowane na stałym poziomie – w tym przypadku 1,50% przez cały 3 miesięczny okres (oczywiście w skali roku). Przed obniżkami stóp procentowych (z 18.03.2020 i 09.04.2020) nie była to zbyt atrakcyjna oferta. Ale teraz czemu nie. Za kilka dni banki seryjnie zaczną obniżać oprocentowanie i raczej na takich warunkach “prostej” lokaty, bez kilku dodatkowych warunków lub ograniczeń nie znajdziemy. W przypadku konieczności wcześniejszej wypłaty nie otrzymamy odsetek – wróci do nas cały wcześniej wpłacony kapitał. Jest to druga najpopularniejsza obligacja wśród polskich inwestorów – bardzo często jest po prostu traktowana jako alternatywa dla zwykłych lokat.

Obligacje 2 letnie – DOS

Rozszyfrujmy skrót: DOS – Dwuletnie Oszczędnościowe Stałoprocentowe. Sytuacja podobna jak wyżej. Stałe oprocentowanie przez cały okres – 2,10% w skali roku. Kapitalizacja odsetek po roku. Otrzymujemy zatem 2,10 PLN odsetek za każdą obligację wartą 100 PLN w pierwszym roku. W drugim zaś 2,14 PLN, z tego względu, że w drugim roku pracuje nam już nie tylko kapitał, ale również odsetki naliczone po pierwszym roku. W przypadku konieczności wcześniejszej wypłaty zostaniemy obciążeni opłatą w wysokości 0,70 PLN za każdą obligację. Nie może ona jednak być wyższa niż naliczone do czasu “zerwania” obligacji odsetki. Opłata ta stanowi 0,70/2,10, czyli 1/3 co odpowiada okresowi 4 miesięcy. Czyli jeśli zlikwidujemy naszą inwestycję przed 4 miesiącem nie otrzymamy żadnych odsetek, jeśli po 4 miesiącu, naliczone dotychczas odsetki zostaną pomniejszone o 0,70 PLN od każdej sztuki obligacji.

Obligacje 3 letnie – TOZ

Skrót TOZ – Trzyletnie Oszczędnościowe Zmiennoprocentowe. Jedyna obligacja z obecnej oferty zmiennoprocentowa. No i od razu trzeba powiedzieć, że w obecnej sytuacji zdecydowanie najmniej atrakcyjna. Oferuje 2,20% w pierwszym 6 miesięcznym okresie jej trwania, następnie oprocentowanie jest zależne od stawki WIBOR 6M, która na dzień dzisiejszy (16.04.2020) wynosi 0,72%. Stawkę WIBOR 6M sprawdzisz np. w serwisie money.pl.

Obligacje 4 letnie – COI

Skrót COI – Czteroletnie Oszczędnościowe Indeksowane. Królowa wśród obligacji. Stanowi niemal połowę obecnie kupowanych obligacji. Dlaczego jest tak popularna? Po pierwsze, okres na jaki jest zakładana nie jest szczególnie długi. Po drugie możemy ją w dowolnym momencie zakończyć i nawet mając na względzie opłatę jaką należy ponieść w takim przypadku i tak wygląda bardzo atrakcyjnie w porównaniu do depozytów. Trzeci ważny aspekt – jej warunki w kolejnych latach są zależne od inflacji. Im będzie ona wyższa, tym wyższe oprocentowanie uzyskasz na swojej obligacji i na odwrót. I po czwarte – obligacja co roku wypłaca odsetki, co jest ważne dla wielu oszczędzających.

Do konkretów. W pierwszym roku stałe oprocentowanie 2,40%. I to już wiesz na pewno – od każdej pojedynczej sztuki obligacji, którą została nabyta za 100 złotych otrzymasz 2,40 złotych odsetek. Jest to kwota brutto, od której zostanie automatycznie potrącony podatek od zysków kapitałowych – tzw. “podatek Belki”, w wysokości 19%. Czyli z 2,40 złotych zostanie wypłacone 1,94 złotych. W kolejnych latach stała marża 1,25% + inflacja. Przykładowo jeśli za rok odczyt inflacji wyniesie np. 3% to oprocentowanie Twojej obligacji na kolejny rok wyniesie 4,25%.

Obligacje 10 letnie – EDO

Skrót – EDO – Emerytalne Dziesięcioletnie Oszczędnościowe. Oferta dla długodystansowców. 2,70% w pierwszym, rocznym okresie oszczędzania. W kolejnych latach 1,50% marży powiększonej o inflację. Roczna kapitalizacja odsetek.

Obligacje 6 letnie – ROS

Skrót – ROS – Rodzinne Oszczędnościowe Sześcioletnie. Oferta specjalna tylko i wyłącznie dla beneficjentów programu „Rodzina 500 plus”. I dodatkowo w kwocie nie większej niż otrzymane świadczenie. Na moim przykładzie – jestem beneficjentem tego programu od lipca 2019, czyli od 10 miesięcy. W związku z tym mogę nabyć powyższe obligacje za kwotę 10 x 500 złotych = 5000 złotych. Co w przeliczeniu na obligacje wynosi 50 sztuk po 100 każda. Innymi słowy za każde 500 złotych otrzymane na dziecko w ramach programu “Rodzina 500 plus” możemy nabyć 5 sztuk obligacji. WAŻNE: oferta przysługuje osobie na którą to świadczenie jest przyznane. Jeśli wniosek złożył tata dziecka, to on może oszczędzać z wykorzystaniem obligacji rodzinnych. Jeśli mama złożyła wniosek, wtedy to tylko ona może z nich skorzystać.

Warunki dla obligacji rodzinnych są preferencyjne względem pozostałych. W pierwszym roku stałe oprocentowanie na poziomie 2,80%, w kolejnych latach marża 1,75% + inflacja. Kapitalizowane rocznie, co oczywiście ma wpływ na powiększenie zysków na koniec okresu oszczędzania. Możliwe jest również wcześniejsze zakończenie oszczędzania. Zostaje wówczas pobrana opłata w wysokości 0,70 złotych od każdej obligacji (nie więcej jednak niż narosłe odsetki). Jeśli czas pozwoli to jeszcze w tym miesiącu dokonam nabycia tych obligacji po raz pierwszy i z pewnością podzielę się wrażeniami z procesu ich zakładania.

Obligacje 12 letnie – ROD

Skrót – ROD – Rodzinne Oszczędnościowe Dwunastoletnie. Podobnie jak wyżej, oferta specjalna dla beneficjentów “Rodzina 500 plus”. Dłuższy okres, lepsze warunki. Oprocentowanie w pierwszym roku 3,20%. W kolejnych latach marża na poziomie 2,00% + inflacja. Kapitalizacja również roczna. Różnica w opłacie za wcześniejsze zakończenie inwestycji – w tym przypadku jest to 2,00 złote od każdej obligacji, oczywiście nie więcej niż narosłe odsetki. W ten sposób nawet kończąc oszczędzanie dość szybko nie możemy utracić nic z wpłaconego kapitału. Możemy utracić tylko odsetki lub ich część.

Dziedziczenie obligacji oszczędnościowych

Obligacje oszczędnościowe wchodzą do masy spadkowej i podlegają ogólnym zasadom dziedziczenia. Są w pełni zdematerializowane – nie mają postaci dokumentu, a prawa z niej wynikające pojawiają się w momencie zapisu w ewidencji. Nie można ich więc zgubić, tak jak na przykład sztabki złota.

A co jeśli inflacja będzie ujemna?

Jeśli inflacja przyjmuje ujemne wartości wówczas nazywa się deflacją. Jednak jeśli taka sytuacja będzie miała miejsce nie wpłynie ona na zmniejszenie oprocentowania poniżej marży. Innymi słowy, oprocentowanie obligacji oszczędnościowych w tych seriach, które są powiązane z inflacją nie może być mniejsze niż marża zapisana w liście emisyjnym.

Czy obligacje oszczędnościowe można odnowić?

Ileż to razy doświadczyliście sytuacji, kiedy to lokata założona w banku dobiegła końca i okazuje się, że znowu macie problem. O matko! Znowu szukanie najlepszej oferty, ile to zajmuje czasu, prawda? W przypadku obligacji oszczędnościowych mamy możliwość przeprowadzenia zamiany. W sytuacji, kiedy kończą nam się kupione wcześniej obligacje możemy za środki otrzymane z zakończonej inwestycji zakupić od razu nowe emisje. Jeśli skorzystasz z takiej oferty dostaniesz nagrodę w postaci niższej ceny nabycia nowych obligacji. Nabędziesz wtedy obligacje nie po standardowej cenie 100 złotych lecz za 99,90 złotych. Oznacza to więc, że nowa inwestycja będzie dla Ciebie bardziej korzystna niż w przypadku standardowego nabycia.

O co chodzi z opłatami za przedterminowy wykup?

Częściowo już o tym wspominałem. Nawet jeśli zdecydujesz się na długoterminowe obligacje oszczędnościowe pamiętaj o tym, że masz do nich dostęp. W języku finansowym możemy powiedzieć, iż są one płynnym aktywem. Konsekwencją wcześniejszego zakończenia oszczędzania jest poniesienie opłaty, która wynosi 70 gr za każdą sztukę obligacji 2-letniej (DOS), 3-letniej (TOZ), 4-letniej (COI) i 6-letniej (ROS) oraz 2 zł za każdą obligację 10-letnią (EDO) i 12-letnią (ROD). Jednak pomimo tych opłat, w porównaniu do obecnych ofert lokat terminowych w większości przypadków obligacje oszczędnościowe wypadają korzystniej.

Jak kupić obligacje oszczędnościowe?

Obligacje skarbowe możesz kupić:

– w oddziałach PKO Banku Polskiego w całym kraju, Znajdź Punkt Sprzedaży Obligacji

– w Punktach Obsługi Klientów Biura Maklerskiego PKO BPZnajdź Punkt Sprzedaży Obligacji

 za pośrednictwem internetu pod adresem: www.zakup.obligacjeskarbowe.pl

– za pośrednictwem konta Inteligo pod adresem: www.inteligo.pl

Podsumowanie

Nie wspomniałem jeszcze, że obligacje oszczędnościowe nie podlegają wahaniom tak jak obligacje hurtowe, które są notowane na rynku. Tu nic się nie zmienia. Nie ma notowań, nie ma wahań. Nie będziesz się stresować, że okresowo Twoje obligacje tracą na wartości.

W zasadzie jedynym ryzykiem obligacji oszczędnościowych jest tzw. ryzyko kredytowe – czyli, że Rzeczpospolita Polska nie będzie miała w swojej kasie pieniędzy aby nasze obligacje wykupić. Hmmm… możliwe? No tak, ale bardzo mało prawdopodobne. Musiałoby dojść do sytuacji, że nie tylko nie ma kasy na spłatę, ale sytuacja musiałyby być tak zła, że nie byłoby chętnych na nabycie nowych obligacji, z których można by było spłacić wcześniejsze.

Warto również zwrócić uwagę na fakt, iż podatek od zysków kapitałowych (powszechnie nazywany “podatkiem Belki”) nie jest pobierany po kapitalizacji (“doliczeniu”) odsetek lecz dopiero na koniec inwestycji. Oznacza to, że w trakcie trwania inwestycji pracuje nie tylko kapitał, ale również naliczone w poprzednich okresach odsetki. Ma to oczywiście pozytywny wpływ na końcowy wynik.

Related posts
ETFOSZCZĘDZANIE

Portfel emerytalny na DEGIRO - cz.2 (luty - kwiecień 2020)

OSZCZĘDZANIE

Śladami Warrena Buffetta

OSZCZĘDZANIE

Strategia uśredniania na 7,19% z funduszami Generali Investments TFI

OSZCZĘDZANIE

Jak dzięki uśrednianiu, tracąc 75%, zarobiłem ostatecznie 150%?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Strona wykorzystuje pliki cookies w celu prawidłowego jej działania oraz korzystania z narzędzi analitycznych, reklamowych i społecznościowych. Szczegóły znajdują się w polityce prywatności. Możesz zarządzać ustawieniami plików cookies, klikając w przycisk "Ustawienia". Ustawienia Rozumiem i akceptuję